Radyoloji Teknikeri, Radyoloji Teknisyeni, Radyoloji Teknikerleri, Radyoloji Teknisyenleri, Tıbbi Görüntüleme Teknikeri

.

Tıpta Tedavi Amacıyla Kullanılan İyonlaştırıcı Radyasyon Kaynaklarını İçeren Tesislere Lisans Verme Yönetmeliği


Resmi Gazete Tarihi: 21.07.1994 Resmi Gazete Sayısı: 21997

TIPTA TEDAVİ AMACIYLA KULLANILAN İYONLAŞTIRICI RADYASYON KAYNAKLARINI İÇEREN TESİSLERE LİSANS VERME YÖNETMELİĞİ

 

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar

Amaç

Madde 1- Bu Yönetmeliğin amacı; iyonlaştırıcı radyasyon kaynaklarının tıpta tedavi için kullanılmasında, çalışanların, hastanın, halkın ve çevrenin radyasyon güvenliğini sağlamaktır.

Kapsam

Madde 2- Bu Yönetmelik, tıpta tedavi amacıyla kullanılan X ışını, gamma ışını, elektron demeti cihazları ve yakın mesafe tedavisinde kullanılan kaynak ve cihazlarla, bunların kullanıldığı tesisin radyasyon güvenliği ve lisanslanmasına ilişkin esas ve usulleri kapsar.

Tıpta, açık radyoaktif kaynaklar kullanılarak yapılan tedavi bu Yönetmeliğin kapsamı dışındadır.

Dayanak

Madde 3- Bu yönetmelik, Radyasyon Güvenliği Tüzüğü’nün 25 inci maddesine istinaden hazırlanmıştır.

Terimler ve Kısaltmalar

Madde 4- Bu Yönetmelikte geçen terim ve kısaltmaların anlamları aşağıda verilmiştir:

  1. A)Tesis : Radyasyon tedavisinde kullanılacak kapalı kaynaklar ve cihazları içeren radyoterapi tesisidir.
  2. B)Tesis Sorumlusu: Yükümlülükleri bu Yönetmeliğin 16 ıncı maddesinde belirtilen kişidir.
  3. C)Radyoterapi Fizikçisi : Fizik lisans, fizik mühendisliği veya nükleer mühendislik eğitimi üzerine, tercihen radyasyon onkolojisi veya ilgili bilim alanında lisans üstü eğitim yapmış kişidir.
  4. D)Radyasyon Korunması Görevlisi : Radyasyon Güvenliği Yönetmeliği’nin 19 uncu maddesinde belirtilen niteliklere sahip kişidir.
  5. E)Cihaz : Radyasyonla tedavi amacıyla kullanılmak üzere iyonlaştırıcı radyasyon üreten veya kapalı kaynak içeren düzenektir.
  6. F)Işınlama Odası: İyonlaştırıcı radyasyon kaynaklarının tedavi amacıyla insanlar üzerinde uygulandığı hacimdir.

 

  1. H)Doz Hızı : Tedavi cihazlarının faydalı ışın demetinin, belirli fiziksel ve geometrik koşullarda, birim zamanda ölçülen doz değeridir.
  2. I)Demet Saçıcı Levha : Elektron demetinin tedavi alanı üzerine düzgün olarak yayılmasını sağlayan metal levhadır.
  3. J)Demet Düzeltme Filtresi : Faydalı ışın demeti kesitinde düzgün bir radyasyon alanı elde etmek için kullanılan özel şekilli metal levhadır.
  4. K)Kama Filtre : Faydalı ışın demetinin eşdeğer doz dağılımlarını düzenlemek için kullanılan kama kesitli filtredir.
  5. L)Demet Kesici : Tedavi alanının dışında kalan çevre , doku ve organların gereksiz yere doz almasını önleyen bir düzenektir.
  6. M)Diyafram : Faydalı ışın demetini sınırlayan ve belirli bir şekil kazandıran düzenektir.
  7. N)Kurum , 2690 Sayılı Kanunla kurulan Türkiye Atom Enerjisi Kurumu’ dur.
  8. O)Tüzük , 7.9.1985 tarih ve 18861 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Radyasyon Güvenliği Tüzüğü’dür.
  9. P)Radyasyon Güvenliği Yönetmeliği, 6.9.1991 tarih ve 20983 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Radyasyon Güvenliği Yönetmeliği’dir.

Bu Yönetmelikte geçen diğer terimlerin anlamları, 9.9.1991 tarih ve 20986 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Nükleer Tanımlar Yönetmeliği’nde verilmiştir

 

İKİNCİ BÖLÜM

Lisans

Lisans Yükümlülüğü

Madde 5- Tesisin faaliyet gösterebilmesi için , Tüzüğün 7 nci, Radyasyon Güvenliği Yönetmeliği’nin 44 üncü maddeleri gereğince lisans alınması zorunludur. Tesis sahibi tarafından alınması gereken bu lisans; tesisin plan ve projelerinin uygunluğunu, kullanılacak kaynak ve cihazların özelliklerini, çalışma koşullarını ve kullanıcıların sorumlulukları ile ilgili hususları içerir.

Lisans Başvurusu İçin Gerekli Bilgi ve Belgeler

Madde 6- Başvuru, tesis sahibi tarafından yapılır ve lisans belgesi almak için, aşağıda istenen bilgi ve belgeler Kuruma iletilir:

  1. A)Tüzüğün 24 üncü maddesine göre Tesis için alınmış olan uygunluk belgesi,
  2. B)Radyasyon Güvenliği Yönetmeliği’nin 46 ıncı maddesinde istenen belgeler,
  3. C)Tesiste kullanılacak cihazların kalite temin belgesi,
  4. D)Tesiste görev yapacak kişilerin eğitim belgeleri,
  5. E)Tesis dozimetre bildirimi (Ek- 1),
  6. F)Tesis bilgi formu (Ek- 2),
  7. G)Tesisin Tehlike Durumu Planı (Ek- 3).

Başvuruların Değerlendirilmesi

Madde 7- Kurum’ca başvuruların değerlendirilmesi, Tüzüğün 10 uncu ve Radyasyon Güvenliği Yönetmeliğinin 47 nci ve 48 inci maddelerine göre ve bu Yönetmelikte belirtilen esaslar uyarınca yapılır .

Kurum uzmanlarınca tesiste yapılacak incelemelerde;

  1. A)Tesisin plan ve projelerinin Ek-4 ‘de belirtilen hususlara uygunluğu,
  2. B)Cihazların ve kapalı kaynakların teknik özelliklerinin ve çalışma koşullarının Ek-5 ‘ de belirtilen hususlara uygunluğu,
  3. C)Cihazların Ek-6’da verilen fiziksel parametrelerinin Dünya Sağlık Teşkilatı (WHO), Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı ( IAEA) , Uluslararası Birimler ve Ölçümler Komisyonu (ICRU) gibi uluslarası kuruluşların kalite kontrol protokollerine uygunluğu,
  4. D)Başvuruda beyan edilen verilerin doğruluğu,
  5. E)Kayıt belgelerinin Radyasyon Güvenliği Yönetmeliğine ve bu Yönetmeliğe uygunluğu,
  6. F)Çalışanların, hastanın, halkın ve çevrenin sağlığını korumak üzere öngörülen önlemlerin, Tüzük, Radyasyon Güvenliği Yönetmeliği ve bu Yönetmeliğe uygunluğu değerlendirilir.

Lisans Verilmesi

Madde 8- Tüzüğün 11 inci maddesinde belirtilen genel koşulların yanısıra bu Yönetmelikte belirtilen hususlar göz önünde bulundurularak;

  1. A)Kullanılan cihaz ve kapalı kaynakların özelliklerinin amaca uygunluğu,
  2. B)Kişilerin ve çevrenin radyasyon güvenliğinin sağlandığı,
  3. C)Tesis işletimi için gerekli personelin eğitimlerinin yeterli olduğu,

saptandığı takdirde tesise lisans verilir.

Değişiklik

Madde 9- Lisansa ilişkin hususlarda değişiklik olması halinde Kurum, tesis sahibi tarafından on beş gün içerisinde haberdar edilir.

  1. A)Tesis sahibi veya sorumlularda bir değişiklik olması halinde lisans belgesinde gerekli düzeltmeleri yapmak üzere tesis sahibi tarafından Kuruma bilgi verilir.
  2. B)Lisansta belirtilen radyasyon kaynağında veya tesisde değişiklik yapılmadan önce, tesis sahibi tarafından Kuruma lisans değişikliği başvurusu yapılır.
  3. C)Radyoaktif madde içeren radyasyon kaynağının değiştiril­mesi halinde, Radyasyon Güvenliği Yönetmeliğinin 46 ncı maddesinde belirtilen Ek-3a formu doldurularak Kuruma başvurulur. Başvuru radyasyon güvenliği yönünden değerlendirildikten sonra değişim işlemleri için izin verilir. Değişim işlemleri Kurum uzmanlarının denetiminde yapılır.

Cihazların çalışma şartlarını etkileyecek değişiklik veya tamirattan sonra gerekli ölçümler Kurum tarafından yapılır ve ölçüm değerlerinin uygunluğu durumunda lisansın devam ettiği tesis sahibine bildirilir.

Lisansın Yenilenmesi

Madde 10- Lisansın yenilenmesi, Radyasyon Güvenliği Yönetmeliği’nin 51 inci ve 52 nci maddeleri uyarınca yapılır.

Lisansın İptali

Madde 11- Lisans iptal işlemi Tüzüğün 13 üncü ve Radyasyon Güvenliği Yönetmeliği’nin 53 üncü maddeleri hükümlerine göre yapılır.

 

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Denetim

Denetim

Madde 12- Tesisin denetimi Tüzüğün 18 inci ve 19 uncu maddeleri uyarınca yapılır.

Denetime Bağlı İşler

Madde 13- Denetim, Radyasyon Güvenliği Yönetmeliği’nin 64 üncü madde­si uyarınca aşağıda belirtilen hususları kapsar:

  1. A)Tesisin fiziksel yönden incelenmesi.
  2. B)Cihazın bulunduğu oda ve çevresinde radyasyon doz düzeylerinin ölçülmesi.
  3. C)Başvuruda beyan edilen verilerin yerinde kontrolü.
  4. D)Çalışma koşullarının Radyasyon Güvenliği Yönetmeliğine ve bu Yönetmeliğe uygunluğunun incelenmesi.
  5. E)Kayıtların Radyasyon Güvenliği Yönetmeliğine ve bu Yönetmeliğe uygunluğunun incelenmesi.
  6. F)Çalışanların, halkın ve çevrenin sağlığını korumak üzere öngörülen önlemlerin, Tüzük, Radyasyon Güvenliği Yönetmeliği ve bu Yönetmeliğe uygunluğunun incelenmesi.

Denetim Sonuçları

Madde 14- Kurum uzmanlarınca yapılan denetimlerde düzenlenen raporun değerlendirilmesi sonucunda ;

  1. A)Bu Yönetmelik hükümlerine aykırı bir husus tesbit edilmediği takdirde, olumlu durum bir yazı ile Tesis Sorumlusuna bildirilir.
  2. B)Tesisin güvenli çalışmasına engel olmayacak düzeyde yetersiz durumlar tesbit edildiği takdirde, Tesis Sorumlusuna yazılı uyarıda bulunulur. Bu uyarıda, yetersiz durumların mahiyeti, mevzuat dayanağı, düzeltilebilmesi için gerekli bilgiler ve süre belirtilir. Bu süre üç aydan fazla olamaz. Bu süre sonunda , tesbit edilen durumların devamı halinde bu maddenin C bendi hükmü uygulanır.
  3. C)Denetim sonucunda tesisin güvenliğini olumsuz yönde etkileyecek veya çalışanların, halkın, hastanın ve çevrenin radyasyon güvenliğini tehlikeye sokabilecek durumlar tesbit edildiği takdirde, bu durumlar giderilinceye kadar Kurum , Radyasyon Güvenliği Tüzüğü’nün 13 ncü maddesi hükümleri uyarınca, tesise verilmiş olan lisansı askıya alır veya iptal eder.

 

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Yükümlülükler

Tesis Sahibinin Yükümlülükleri

Madde 15- Tesis sahibi , Radyasyon Güvenliği Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri ile bu Yönetmeliğin 5 inci , 6 ıncı, 9 uncu , 10 uncu, 11 inci ve 16 ıncı maddelerinde belirtilen hususları yerine getirmekle yükümlüdür.

Tesis Sorumlusunun Yükümlülükleri

Madde 16-Tesis sorumlusu, tesis sahibi veya tesis yöneticisidir.Tesis sorumlusu, Radyasyon Güvenliği Yönetmeliği’nin ilgili maddelerinde belirtilen hususlar ile, tesiste radya­syon ile tedavi konusunda uzman hekim, birisi en az iki yıl klinik deneyime sahip yeterli sayıda radyoterapi fizikçisi, radyasyon korunması görevlisi ve konu ile ilgili eğitimi belgelenmiş yeterli sayıda teknisyen bulundurmakla yükümlüdür. Bu kişilerin sorumlulukları Ek- 7′ de verilmiştir.

 

BEŞİNCİ BÖLÜM

Tehlike Durumu ve Kayıtlar

Tehlike Durumu Hazırlık Planı

Madde 17- “Tehlike Durumu Hazırlık Planı”, Radyasyon Güvenliği Yönetmeliği’nin 33 üncü, 34 üncü ve 35 inci maddeleri uyarınca Ek-3 ‘ün Birinci Bölümünde yer alan esaslara göre hazırlanır. Bu plan görevlilerce tesiste kolayca görülebilecek bir yerde bulundurulmalıdır.

Kayıtlar

Madde 18- Tesis kayıtları Radyoterapi Fizikçisi ve Radyasyon Korunması Görevlisi tarafından tutulur ve Tesis Sorumlusu tarafından kontrol edilerek onaylanır . Bu kayıtlar , Radyasyon Güvenliği Yönetmeliği’nin 66 ncı maddesinde yer alan bilgi ve belgelere ilave olarak aşağıda belirtilen hususları içerir :

  1. A)Işınlama koşulları ve ışınlanan kişilerle ilgili doz kayıtları,
  2. B)Cihazların kalite kontrol değerleri ,
  3. C)Yakın mesafe tedavisinde kullanılan kapalı kaynakların sayısı, tipi, konumu, uygulama günü ve süresi .

Kayıtlar, Kurumca her zaman denetlenmeye hazır bir şekilde tutulur.

 

ALTINCI BÖLÜM

Son Hükümler

Son Hükümler

Geçici Madde 1- Bu Yönetmeliğin yayımlanmasından önce, radyoterapi konusunda katıldığı eğitim programlarının yeterliliği Kurumca onaylanmış kişiler, Radyoterapi Fizikçisi olarak görev yapabilir.

Geçici Madde 2- Bu Yönetmeliğin yayımlanmasından önce lisans almış veya tesis için uygunluk belgesi alınmış olan tesislerde, Ek-4’ün B,G ve H bentlerinde belirtilen hususlar için, mevcut durumlar geçerlidir.

Yürürlük

Madde 19- Bu Yönetmelik, Başbakan tarafından onaylanıp, Resmi Ga­zete’de yayımlandıktan sonra yürürlüğe girer.

Yürütme

Madde 20- Bu Yönetmelik hükümlerini Başbakan yürütür.

 

Yönetmeliğin eklerini görmek için tıklayınız

1 bugün, 131 toplam