Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu’ndan Radyoloji Hizmetlerine İlişkin Önemli Karar
Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu, Radyoloji Hizmetleri Yönetmeliği kapsamında tıbbi görüntüleme teknisyeni/teknikerlerinin mobil röntgen ve mobil skopi cihazlarının kullanımındaki görev ve yetkilerine ilişkin önemli bir karara imza attı.
Kararın doğru anlaşılabilmesi için öncelikle geçmişte verilen kararlarla bugün kesinleşen karar arasındaki farkın açık biçimde ortaya konulması gerekmektedir.
I. GEÇMİŞTEKİ DURUM
Geçmiş yıllarda tıbbi görüntüleme teknisyeni/teknikerlerinin görev tanımında; “Uzman tabip gözetiminde radyonüklid görüntüleme ve floroskopi yapar.” şeklinde bir düzenleme bulunuyordu.
Danıştay 10. Dairesi, tıbbi görüntüleme teknisyeni/teknikerlerinin eğitimlerinin radyonüklid görüntüleme, floroskopi ve radyoopak madde enjeksiyonu işlemlerini bizzat gerçekleştirmeye yeterli olmadığı gerekçesiyle ilgili görev tanımlarının iptaline karar verdi.
Dolayısıyla teknisyen/teknikerin girişimsel işlemi veya floroskopik tıbbi uygulamayı hekim yerine gerçekleştirmesi ile mobil skopi cihazını kullanarak görüntü elde etmesi birbirinden ayrılmış oldu.
II. YENİ DÜZENLEME VE KARARIN MERKEZİ SORUSU: MOBİL SKOPİ CİHAZINI KİM KULLANACAK?
26 Nisan 2022 tarihli Radyoloji Hizmetleri Yönetmeliği’nin 12. maddesinin 6. fıkrasında şu hüküm yer almaktadır:
“Radyoloji merkezlerinde, ünitelerde ve gözetimli radyoloji birimlerinde mobil röntgen veya skopi gibi hareketli cihazların kullanılacağı radyasyon uygulamaları, tıbbi görüntüleme teknisyeni/teknikeri tarafından yürütülür.”
Bu düzenlemenin iptali için açılan dava reddedilmiş, karar temyiz edilmiş ve son olarak Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu tarafından temyiz istemi reddedilerek karar ONANMIŞTIR.
Karar, 22 Haziran 2026 tarihinde oybirliğiyle ve kesin olarak verilmiştir.
III. KARARIN ANLAMI VE KAPSAMI
En basit ifadeyle:
-
Mobil röntgen cihazının kullanılması → tıbbi görüntüleme teknisyeni/teknikerinin görevidir.
-
Mobil skopi cihazının kullanılması ve hekimin istediği radyolojik görüntünün elde edilmesi → tıbbi görüntüleme teknisyeni/teknikerinin görevidir.
Ancak bu karar; “Tıbbi görüntüleme teknisyeni/teknikeri girişimsel işlemi veya tıbbi floroskopik uygulamayı hekim yerine yapar.” anlamına GELMEMEKTEDİR.
Danıştay kararında bu ayrım özellikle açıklığa kavuşturulmuştur.
IV. MOBİL SKOPİ UYGULAMASINDA TEKNİSYEN/TEKNİKERİN GÖREVLERİ
Kararda esas alınan Yükseköğretim Kurulu değerlendirmesine göre tıbbi görüntüleme teknisyeni/teknikeri mobil skopi uygulamasında;
-
Cihazı işlemin yapılacağı yere getirir,
-
Cihazın çalışması için gerekli hazırlıkları yapar,
-
Mobil skopi cihazını hastaya uygun şekilde konumlandırır,
-
Cihazı çalıştırır,
-
İşleme eşlik eden uzman hekimin istediği pozisyonları hastaya ve floroskopi cihazına verir,
-
X-ışını kullanılarak gerekli görüntüleri elde eder,
-
Elde edilen görüntüleri film veya PACS sistemine aktarır.
Danıştay, tıbbi görüntüleme teknisyeni/teknikerlerinin bu işlemleri gerçekleştirebilecek yeterli bilgi ve uzmanlığa sahip olduğunun Yükseköğretim Kurulu tarafından ortaya konulduğunu dikkate almıştır.
V. “FLOROSKOPİ YAPMAK” İLE “MOBİL SKOPİ CİHAZINI KULLANMAK” AYNI ŞEY DEĞİLDİR
Kararın belki de en önemli sonucu budur.
Bir tarafta hekimin tıbbi sorumluluğunda yürütülen girişimsel/cerrahi işlem ve floroskopik uygulama, diğer tarafta bu işlem sırasında mobil skopi cihazının teknik olarak kullanılması ve radyolojik görüntünün elde edilmesi bulunmaktadır.
Örnek: Ameliyathanede bir ortopedi uzmanı skopi eşliğinde cerrahi işlem gerçekleştiriyorsa;
-
Cerrahi işlemi yapan ve hangi görüntünün, hangi açıdan alınacağını belirleyen hekimdir.
Ancak;
-
C-kollu mobil skopi cihazını konumlandıran, hekimin istediği pozisyonu sağlayan, cihazı çalıştırarak X-ışını görüntüsünü elde eden ve görüntüyü sisteme aktaran kişi tıbbi görüntüleme teknisyeni/teknikeridir.
Bu iki görev birbirine karıştırılmamalıdır.
VI. DANIŞTAY’IN AÇIKÇA YAPTIĞI AYRIM
Kararda, tıbbi görüntüleme teknisyeni/teknikerinin mobil röntgen ve mobil skopi kapsamındaki görevinin;
“radyonüklid görüntüleme ve floroskopi yapmak ya da radyoopak madde enjeksiyonu yapmak” olmadığı özellikle belirtilmiştir.
Yani önceki Danıştay kararları ile bugünkü karar arasında bir çelişki bulunmamaktadır.
-
Önceki kararlar: Teknisyen/teknikerin tıbbi floroskopik uygulamayı veya girişimsel işlemi gerçekleştirmesine ilişkindir.
-
Bugünkü kesinleşen karar: Mobil röntgen ve mobil skopi cihazlarının kullanılması suretiyle radyolojik görüntünün elde edilmesindeki teknik göreve ilişkindir.
VII. KARAR KESİNLEŞTİ
Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu;
-
Esas No: 2025/3285
-
Karar No: 2026/1366
-
Karar Tarihi: 22.06.2026
sayılı kararıyla temyiz istemini reddetmiş ve Radyoloji Hizmetleri Yönetmeliği’nin ilgili hükümlerine karşı açılan davanın reddine ilişkin kararı OYBİRLİĞİYLE ONAMİŞTIR.
Karar kesindir.
Bu nedenle Radyoloji Hizmetleri Yönetmeliği’nin;
“Mobil röntgen veya skopi gibi hareketli cihazların kullanılacağı radyasyon uygulamaları, tıbbi görüntüleme teknisyeni/teknikeri tarafından yürütülür.”
hükmü hukuken geçerliliğini korumaktadır.
VIII. SONUÇ OLARAK
| GÖREV | YETKİLİ KİŞİ |
|---|---|
| Mobil röntgen kullanımı | Tıbbi görüntüleme teknisyeni/teknikeri |
| Mobil skopi cihazının kullanılması ve hekimin istediği radyolojik görüntünün elde edilmesi | Tıbbi görüntüleme teknisyeni/teknikeri |
| Girişimsel işlemin yapılması ve hekime ait tıbbi uygulama | Teknisyen/teknikerin görevi değildir |
| Radyonüklid görüntüleme, floroskopik tıbbi işlemin bizzat gerçekleştirilmesi ve radyoopak madde enjeksiyonu | Bu karar kapsamında teknisyen/teknikere verilmiş görevler değildir |
Kararın kesinleşmesiyle birlikte, mobil röntgen ve mobil skopi cihazlarının kullanımında yıllardır sahada yaşanan görev ve yetki tartışması bakımından önemli bir hukuki açıklık sağlanmıştır.
Kamu ve özel sağlık kuruluşlarında uygulamanın, yürürlükte bulunan Radyoloji Hizmetleri Yönetmeliği’nin bu hükmü ve Danıştay’ın ortaya koyduğu görev sınırları dikkate alınarak yürütülmesi gerekmektedir.